BRÜKSEL – Avrupa Birliği (AB), İsrail ile Filistin arasındaki tırmanan çatışmaların Orta Doğu genelinde “çok ağır sonuçlar” doğurabileceği uyarısında bulunarak, taraflara acil gerilimi azaltma çağrısı yaptı. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, bölgedeki insani durumun endişe verici boyutlara ulaştığını ve sivillerin korunması gerektiğini vurguladı.
Brüksel’den yapılan açıklamada, AB’nin Hamas’ın İsrail’e yönelik “terör saldırılarını” en güçlü şekilde kınadığı belirtilirken, İsrail’in uluslararası hukuk ve uluslararası insancıl hukuk çerçevesinde meşru müdafaa hakkına sahip olduğu da yinelendi. Ancak bu hakkın kullanımında “maksimum itidal” gösterilmesi ve sivil kayıplardan kaçınılması gerektiğinin altı çizildi.
AB’nin Gerilim Azaltma Mesajının Detayları
Kimler Katıldı ve Ne Zaman Duyuruldu?
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell’in liderliğinde yapılan değerlendirmeler ve AB Dışişleri Bakanları toplantıları sonrası bu güçlü çağrı kamuoyuna duyuruldu. AB’nin ortak duruşu, bölgedeki krizin derinleştiği bir dönemde geldi.
AB Ne Diyor?
- Hamas Kınaması: AB, Hamas’ın sivillere yönelik saldırılarını “terör eylemi” olarak nitelendirerek şiddetle kınadı.
- İsrail’in Meşru Müdafaa Hakkı: İsrail’in kendini savunma hakkını tanıdığını ancak bunun uluslararası insancıl hukuka tam uyum içinde kullanılması gerektiğini belirtti.
- Maksimum İtidal Çağrısı: İsrail’e, operasyonlarında sivil halkı korumak adına “maksimum itidal” göstermesi çağrısında bulunuldu. Sivil can kayıplarının ve sivil altyapının hedef alınmasının kabul edilemez olduğu vurgulandı.
- Bölgesel Yayılma Endişesi: Çatışmanın Lübnan gibi komşu ülkelere yayılarak bölgesel bir krize dönüşmesinden duyulan derin endişe dile getirildi. Borrell, bu tür bir yayılmanın “çok ağır sonuçlar” doğuracağı konusunda uyarıda bulundu.
- İnsani Durum: Gazze Şeridi’ndeki kritik insani duruma dikkat çekildi. Elektrik, su, gıda ve yakıt kesintilerinin bölgedeki siviller için kabul edilemez olduğu ve derhal insani yardım erişiminin sağlanması gerektiği ifade edildi.
- İki Devletli Çözüm: AB, kalıcı barışın tek yolu olarak, iki devletli çözüm ilkesine bağlılığını bir kez daha teyit etti. Tarafların, uluslararası parametreler temelinde müzakerelere geri dönmesi gerektiği belirtildi.
Neden Bu Çağrı Yapıldı ve Sonuçları Ne Olabilir?
Çağrının temel nedeni, Hamas’ın İsrail’e yönelik eşi benzeri görülmemiş saldırıları ve ardından İsrail’in Gazze’ye yönelik misilleme operasyonlarıdır. Bu gerilim, bölgede on binlerce can kaybına yol açmış ve yüz binlerce insanın yerinden edilmesine neden olmuştur. AB, çatışmanın sadece İsrail ve Filistin ile sınırlı kalmayıp, Ortadoğu’nun genel istikrarını tehdit edebileceği potansiyelini görmektedir.
Olası sonuçlar arasında bölgesel bir savaşa dönüşme riski, artan insani kriz ve Filistinlilerin yaşadığı zorlukların daha da derinleşmesi yer almaktadır. AB’nin bu net duruşu, uluslararası toplumu da benzer bir çizgide hareket etmeye teşvik etmeyi ve insani bir felaketin önüne geçmeyi amaçlamaktadır. Brüksel, diplomatik çabaların hızlandırılması gerektiğine inanmakta ve kalıcı barış için iki devletli çözüm vizyonunu sürdürmektedir.